مقدمه: در این مطالعه تأثیر نور درخشان را بر خستگی و خواب آلودگی پرستاران بررسی کردیم. روش بررسی: 44 پرستار خانم سالم ازبین پرستاران شب کار به دو گروه مداخله و شاهد تقسیم شدند، که در مرحله اول به گروه مداخله نوردرخشان از طریق جعبه نور تابیده شد و به گروه شاهد نوری تابیده نشد. در مرحله بعد( یک ماه بعد) جای دو گروه عوض شد و این بار به گروهی که در مرحله قبل نور درخشان نداده بودیم نور دادیم و برعکس. پیامدی که پس از انجام مداخله بررسی کردیم، روند تغییرات خستگی و خواب آلودگی بودند. خستگی وخواب آلودگی طی 24 ساعت هرساعت اندازه گیری شد. یافته ها: در مورد مقیاس آنالوگ بصری خستگی، در اکثر طول دوره روند تغییرات پاسخ در دو گروه خلاف هم بود، مقدار میانگین در همه دوره زمانی در گروه مداخله و کنترل تفاوت معنی داری داشت. در مورد مقیاس خواب آلودگی کارولینسکا نیز اثر مداخله بر پاسخ در همه دوره زمانی معنی دار بود، یعنی میانگین KSS در گروه مداخله و کنترل تفاوت معنی داری داشت و روند تغییرات گروه کنترل و مداخله، در جهت خلاف هم بودند. نتیجه گیری: با تابش نور درخشان در پرستاران نتیجه گرفتیم که روند خستگی در ایشان نسبت به گروه کنترل، کاملا برعکس شد. حداقل خستگی در گروه مداخله در ساعت 4 صبح رخ داد که در گروه کنترل زمان حداکثری خستگی بود. در مورد خواب آلودگی کارولینسکا نیز با تابش نور روند تغییرات در گروه مداخله کاملا برعکس شد و حداقل خواب آلودگی در ساعت 4 صبح بود.

با وجود اهمیت و ضرورت وجود آمار دقیق و با توالی مناسب برای سیاست گذاری اقتصادی، داده های اقتصادی در بسیاری از کشورهای درحال توسعه ازجمله ایران به دلایل متعدد با دقتی پایین و توالی کم تولید می شوند. در سال های اخیر، استفاده از تصاویر ماهواره ای، مخصوصاً تصاویر نور شب، با دقت بالا و توالی زیاد به عنوان یکی از منابع مهم اطلاعاتی برای برآورد میزان فعالیت اقتصادی در کشورهای جهان مورداستفاده قرار گرفته است. در این مقاله، برای نخستین بار، نسل جدید داده های ماهانه نور شب برای ایران گردآوری، پردازش و پالایش شدند و از این داده ها برای برآورد تولید ناخالص داخلی در ایران در مقاطع فصلی استفاده شده است. نتایج نشان داد که این داده ها، برآورد بسیار خوبی از تولید ناخالص داخلی ایران در سطح ملی ارائه می دهد و استفاده از آن ها در کنار برآورد جمعیت کشور و در نظر گرفتن تغییرات فصلی، می تواند قابلیت پیش بینی مدل را افزایش دهد.

آلودگی نوری عموماً اشاره به افزایش برنامه ریزی نشده در روشنایی مصنوعی و نتیجه آن تغییر در سطوح نور هدایت نشده است. در ایران نیز رشد جمعیت و گسترش سریع شهرنشینی و صنعتی شدن می تواند عاملی برای افزایش آلودگی نوری باشد، ازاین رو پایش تغییرات نور شب و تعیین مناطق با آلودگی نوری بسیار زیاد امری ضروری می باشد و می تواند رهیافت جدیدی را در اختیار برنامه ریزان محیط قرار داده تا با استفاده از آن در جهت مدیریت آلودگی نوری در سطح ملی و استانی اقدام نمایند. ابزارهای مختلفی برای ارزیابی تغییرات میزان نور شب وجود دارد که داده های ماهواره ای اسکن خطی عملیاتی مربوط به برنامه ماهواره دفاع هواشناسی (DMSP/OLS) از آن جمله است. این داده های نه تنها در ارزیابی شدت آلودگی نوری کمک می کند، بلکه می تواند به عنوان ابزاری برای مدیریت ریسک و پهنه بندی ریسک آلودگی مور استفاده قرار گیرد. این مطالعه تلاش می کند با پردازش داده های DMSP/OLS به تجزیه وتحلیل الگوی فضایی-زمانی نور مصنوعی و آلودگی نور در ایران در حدفاصل سال های 1996 تا 2013 بپردازد و علاوه بر آن کانون های بحرانی آلودگی نوری را شناسایی نماید. از داده نور شب در شش دوره زمانی (2013 و1996،2001،2004،2006،2011) استفاده شد و تغییرات میزان نور شب و شدت آلودگی نوری در مقیاس کشوری و رابطه بین تغییرات تراکم نسبی جمعیت در هر استان و تأثیر آن بر تغییرات نور شب مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان دهنده افزایش میزان نور شب و همچنین تبدیل مناطق با درخشندگی کم به مناطق با درخشندگی بالا در سطح کشور است. علاوه بر آن استان های تهران و البرز به عنوان استان هایی با بالاترین میزان آلودگی نوری در کشور شناسایی گردید و استان های خوزستان، اصفهان، بوشهر و فارس در جایگاه های بعدی قرارگرفته اند. افزایش تراکم نسبی و توزیع نامتوازن جمعیت، مهاجرت های جمعیتی و تشدید آن در حدفاصل سال های 1375 تا 1390 از عوامل اصلی گسترش آلودگی نوری در کشور و همچنین تمرکز حداکثر آلودگی نوری در بعضی استان ها است.

سابقه و هدف: سنجش از دور منبع داده ای قدرتمند برای نقشه برداری از مناطق شهری و نظارت بر پویایی شهرنشینی است. از بین داده های سنجش ازدوری، تصاویری که در شب اخذ می شوند راهی مؤثر برای نظارت بر فعالیت های انسانی، در مقیاس جهانی، فراهم کرده است؛ زیرا این تصاویر با توجه به ویژگی ها و قابلیت هایشان می توانند مناطق شهری و سایر فعالیت های انسانی را که ویژگی اصلی شان استفاده از نور در شب است، با اندازه گیری صحیح مکانی، از پس زمینۀ بدون نور جدا کنند. این تصاویر با نظارت مستمر و مداوم از منظرة شبانۀ جهانی، منبع و نتایج ارزشمندی از فعالیت های انسانی را، از گذشته تا امروز، فراهم می کند و تجزیه وتحلیل سری زمانی این داده ها برای کشف، تخمین و نظارت بر پویایی اجتماعی و اقتصادی در کشورها، به ویژه مناطق فرعی که آمار رسمی مورد اعتمادی دربارة آنها وجود ندارد، بسیار ارزشمند است. با توجه به پیشرفت سنجنده های ماهواره ای نور شب در سال های اخیر و تحقیقات جدید انجام شده درزَمینة داده های نور شب، هدف از این تحقیق بررسی پیشرفت های سنجندة شبانه، معرفی انواع داده ها و محصولات دردسترس، بررسی و بیان مزایا و معایب هریک و همچنین مروری بر روش ها و راه حل های مطرح شده در تحقیقات پیشین است تا مشکلات و محدودیت های این تصاویر حل شود.مواد و روش ها: هدف اصلی از این تحقیق معرفی و بررسی کلی داده های نور شب، مزایا و چالش­های هریک و روش های بیان شده به منظور تصحیح مشکلات و چالش­هاست. مطالعات درزَمینة تصاویر نور شب DMSP اغلب بر دو بعد مکانی و زمانی تمرکز دارد. در بعد مکانی، نواقص ذاتی این مجموعه داده، یعنی مقادیر اشباع شدة مقادیر رقومی در مناطق مرکزی شهری و تأثیرات شکوفایی در مناطق حومة شهری و روستایی درخور توجه است. در بعد زمانی، به دلیل فقدان کالیبراسیون در پردازنده، به فرایندهای اضافی روی محصولات سالیانة داده های پایدار نور شب DMSP برای بررسی پویایی های شهری نیاز است؛ روش های کنونی تصحیحات مشکلات مکانی در دو دستة طیفی و غیرطیفی قرار می گیرد. روش های مطرح شده برای تصحیح مشکلات زمانی این سنجنده نیز، در دو دستة کالیبراسیون سالیانة داده های نور شب و تنظیم الگوی زمانی، بررسی شده است. تصاویر ماهیانة NPP-VIIRS محصولی است که علاوه بر مقادیر نورهای ثابت، مانند چراغ های شهرها و مسیر های حمل ونقل، مقادیری نویزی مانند شعله های گاز و سوختن زیست توده و نویز پس زمینه را نیز شامل می شود؛ به همین دلیل، پیش از استفاده لازم است پردازش شود. همچنین ازآنجا که دقت موقعیت یابی داده های لوجیا کمتر از وضوح مکانی آن است، جابه جایی تصویر در برخی مکان ها ممکن است به 650 متر برسد؛ ازاین رو تصحیح هندسی در این تصویر انجام می شود. انواع این روش ها در این مقاله بررسی شده است.بحث و بررسی: طی مقایسه ای کلی، می توان نتیجه گرفت که در بررسی عملکرد داده های نور شب گوناگون، داده های نور پایدار شبانة DMSP، به رغم مشکلات و محدودیت های موجود، دارای سری زمانی طولانی تری درقیاس با داده های نور شب دیگر است زیرا دورة زمانی 1992 تا 2013 را دربرمی گیرد و همچنان، در بسیاری تحقیقات درزَمینة بررسی پویایی شهری و برآورد روند کلی رشد شهر، کاربرد دارد. درمقایسه، NPP-VIIRS از مزایایی برخوردار است و به نور کمتر نیز حساسیت نشان می دهد اما زمان عبور این ماهواره ساعت 1:30 بامداد است؛ در این ساعت شب، بسیاری از چراغ ها خاموش می شوند و به همین علت ممکن است، درمواردی که فقط از دادة نور شب برای بررسی مناطق شهری استفاده می شود، مناسب نباشد. همچنین طی بررسی های انجام شده، این تصویر در تحقیقات درزَمینة فعالیت های اقتصادی کاربرد بیشتری داشته است و حساسیت نداشتن آن به نور آبی از­LED ها در توانایی سنجنده، در تعیین کمّیت نورهای مصنوعی ساطع شده از زمین، تأثیر می گذارد.نتیجه گیری: این بررسی با هدف معرفی انواع داده های نور شب سنجش ازدوری و بررسی آنها انجام شده است و به طور خلاصه می توان گفت، درحال حاضر، تحقیقات درزَمینة تصحیح مشکلات مکانی اشباع و شکوفایی به دو دستة طیفی و غیرطیفی تقسیم می­شوند. دسته های غیرطیفی اغلب فقط با استفاده از دادة نور شب و در برخی موارد، با استفاده از داده های غیرسنجش ازدوری ترکیب می شوند. بررسی روش های طیفی نشان می­دهد که اغلب این روش ها از شاخص های طیفی مربوط به پوشش گیاهی و دمای سطح زمین استفاده می کنند. درحال حاضر، تصحیح تصاویر DMSP از بعد زمانی با کالیبراسیون بین داده ها، به طور خاص، با استفاده از روش مناطق مرجع ثابت یا پیکسل های مرجع انجام شدنی است. از معتبرترین روش­های مطرح شده در این زمینه، روش منطقة مرجع است. پس از پایان مأموریت سنجندة DMSP-OLS، سنجندة VIIRS معرفی شده است. برخلاف دادة سالیانة این ماهواره، دادة ماهیانة آن به علت وجود نویزهای پس زمینه، نورهای سرگردان و مواردی ازاین دست، نیاز به تصحیح دارد. طبق بررسی های انجام شده براساس مطالعات موجود در روند تحقیقات، می توان گفت بیشتر مطالعات و روش ها سعی در حذف نویزها با استفاده از چارچوبی مشخص، اما با فرض های متفاوت، دارند. درنَهایت، با توجه به چالش ها و محدودیت های فعلی ماهواره های نور شب، چند پیشنهاد اصلی برای پیشرفت و توسعه در این زمینه مطرح می شود؛ ادغام داده های DMSP-OLS با داده های NPP-VIIRS یا با وضوح بالاتر داده های لوجیا می تواند بیشتر مورد مطالعه قرار گیرد تا یک سری زمانی طولانی تر برای تحقیقات آینده، به منظور بررسی پویایی شهری و موارد مشابه، ایجاد شود.

به منظور بررسی اثرات رقابت نوری بین برخی علف های هرز خانواده شب بو و گندم (Triticum aestivum) دو آزمایش (صحرایی و در محیط کنترل شده) انجام شد. آزمایش صحرایی درقالب طرح بلوک های کامل تصادفی با جهار تکرار در سال زراعی 1380-1379 در دانشگاه فردوسی مشهد انجام گرفت. تیمارهای آزمایشی شامل سه گونه علف هرز بود. دو گونه علف های هرز خردل وحشی (Sinapis arvinsis)  و شلمی (Rapistrum rugosum) در تراکم های صفر، 4، 8، 16 و 32 بوته در متر مربع و علف هرز خاکشیر (Descurainia Sophia) با تراکم های صفر، 16، 32، 64 و 128 بوته در متر مربع در نظر گرفته شد. آزمایش دوم (آزمایش گلدانی) در سال 1381 در دانشگاه گلف کانادا و درقالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار انجام شد. در آزمایش گلدانی رقابت بین گندم و علف های هرز خاکشیر و خردل وحشی در گلدن هایی جداگانه مورد بررسی قرار گرفت. نتایج آزمایش نشان داد که در بین علف های هرز، خردل وحشی و شلمی نسبت به خاکشیر تاثیر بیشتری بر نفوذ نور به داخل کانوپی داشته و درحضور این دو گونه مقدار بیشتری از نور در سطوح بالایی کانوپی مخلوط مستهلک می شود. هنگامی که گندم به عنوان گیاه هدف در جوار خردل وحشی رشد کرد نسبت نور قرمز به قرمز دور (R/FR) نیز کاهش معنی دار (P<0.05) داشت. سایه اندازی بیشتر خردل وحشی بر روی گندم ضمن آن که موجب کاهش سطح برگ در گندم شد، عبور نورهای با کیفیت بالا را نیز تحت تاثیر قرار داد.

هدف از این پژوهش، بررسی اثر مقطع زمانی کاربرد نور مکمل و ترکیب طیفی نور بر چگونگی رشد رویشی و زایشی اطلسی (hybridaSuper cascade Blue× Petunia) بود. به این منظور، آزمایشی در قالب فاکتوریل بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. گیاهان پس از گذشت 12 ساعت قرارگیری در گلخانه، نور تکمیلی را در دو مقطع زمانی (ساعت 18 الی 22 و 22 الی 2 بامداد) و با استفاده از ترکیبات متفاوت نور قرمز (625 نانومتر) و آبی (467 نانومتر) شامل 100 درصد قرمز، 15 درصد آبی: 85 درصد قرمز، 30 درصد آبی: 70 درصد قرمز و نور لامپ پرفشار سدیم (شاهد) دریافت کردند. نتایج نشان داد که در تمامی صفات رویشی مورد بررسی، برهمکنش مقطع زمانی کاربرد نور مکمل و ترکیب طیفی نور معنی دار نبود. با کاربرد نسبت نوری30 درصد آبی: 70 درصد قرمز، بیشترین وزن تر (15/73 گرم) و خشک (0/86 گرم) برگ سار و وزن تر (1/13 گرم) و خشک (0/3 گرم) ریشه، میانگین ارتفاع ساقه های جانبی (6/63 سانتی متر)، غلظت کلروفیل های a، b، کل و کاروتنوئید (به ترتیب 1/03، 0/35، 1/38 و 0/44 میلی گرم در گرم وزن تر) و با کاربرد نسبت نوری 15 درصد آبی: 85 درصد قرمز، بیشترین ارتفاع ساقه مرکزی (14/4 سانتی متر)، سطح برگ (313/07 سانتی متر مربع)، تعداد برگ (80/5) و تعداد ساقه جانبی (9/83) به دست آمد. همچنین، نتایج بیانگر برهمکنش معنی دار اثر مقطع زمانی کاربرد و ترکیب طیفی نور بر صفت سرعت گل دهی بود و بیشترین سرعت گل دهی (56 روز پس از کاشت) با کاربرد ترکیب تیماری 30 درصد آبی: 70 درصد قرمز از ساعت 22 الی 2 بامداد به دست آمد.

این مطالعه مورد – شاهدی با هدف تعیین تاثیر روشنایی شبانه در شیوع نزدیک بینی در کودکان که تا سن زیر 3 سال شب هنگام زیر نور روشن خوابیده بودند در شهر قزوین در سال 1386 انجام شد. 200 بیمار که جهت معاینه چشمی به بیمارستان بوعلی سینای قزوین مراجعه نمودند، و 200 بیمار همسان به عنوان گروه شاهد انتخاب شدند. پس از تکمیل پرسش نامه، معاینه های چشم پزشکی از جمله اندازه گیری حدت بینایی و تعیین میزان ضعف بینایی با استفاده از رتینوسکوپ و اتو ریفراکتومتر انجام و داده ها با آزمون آماری تی تحلیل شدند. در هر گروه، 126 نفر (%63) دختر و 74 نفر (%37) پسر بودند. در گروه مورد، 196بیمار (%98) نزدیک بین شماره -0.25 تا -4 دیوپتر، 3 بیمار (%1.5) دوربین و 1 بیمار سالم بود. در گروه شاهد، 124 بیمار (%62) نزدیک بین شماره -0.25 تا -1.25 دیوپتر، 44 بیمار (%22) دوربین و 32 بیمار (%16) سالم بودند. با محاسبه نسبت شانس مشخص شد که شیوع نزدیک بینی در گروه مورد 1.60 برابر گروه شاهد بود (P£0.05).

آنزیم لوسیفراز حشره شب تاب (luc) یکی از مهم ترین آنزیمهای صنعتی است که به طور وسیع در زمینه های مختلف پزشکی، بیوتکنولوژی و بیولوژی سلولی و مولکولی کاربرد دارد. این آنزیم، به دلیل داشتن خصوصیاتی هم چون حساسیت بالا، تکرارپذیر بودن و قابلیت اندازه گیری کمی آن، کاندیدای بسیار مناسبی در زمینه تصویربرداریهای بیولومینسانس در شرایط طبیعی و در سیستمهای گزارشگر می باشد. تحقیق حاضر جهت ساب کلونینگ و انتقال ژن لوسیفراز حشره شب تاب گونه ایرانی L. turkestanicus با نشر نور قرمز در گیاه بنفشه آفریقایی (Saintpaulia ionantha) انجام گرفت. بدین منظور ژن لوسیفراز (luc) با استفاده از واکنش زنجیره ای پلیمراز (PCR) با آغازگرهای اختصاصی از ناقل pET 28a جداسازی و در ناقل بیانی pCAMBIA1304 اتصال گردید. ناقل نوترکیب جدید (pCAMLUC) با استفاده از بررسیهای Colony PCR، PCR، هضم آنزیمی، توالی یابی و هم ردیف سازی آن در بانک اطلاعاتی (GenBank)، مورد تایید قرار گرفت. ژن هدف به کمک آگروباکتریوم سویه LBA4404 به گیاه بنفشه آفریقایی منتقل گردید و گیاهان تراریخت بر روی محیطهای کشت انتخابی حاوی آنتی بیوتیکهای هیگرومایسین و سفوتاکسیم باززا شدند. آنالیزهای PCR و RT-PCR حضور ژن در ژنوم گیاه و نسخه برداری از آن را تایید کرد. همچنین نتایج حاصل از سنجش لومینومتری، فعالیت آنزیم لوسیفراز را در بافتهای برگی بعضی از گیاهان نشان داد. در این سنجش حداکثر نور نشر شده RLU/sec 20000 بود در حالی که در گیاهان شاهد نشر نوری سنجیده نشد.